|
|||||||||||||||||||
|
KIZILDERiLi Masallari- (1-Salyangozun hayati)
Bir zamanlar , Mississippi nehrinin kiyisinda bir salyangoz yasarmis.Salyangozun hayati , dingin ve huzurluymus;ta ki , bir gün bir sel baskini sonucunda , nehrin sulari kabarip , zavalli hayvancik bogulma tehlikesiyle karsi karsiya kalana dek.Salyangoz , canini kurtarmak için , can havliyle bir kütüge tirmanmis ve akintiya kapilan , ama batmayan kütügün üstünde , nehrin asagisina dogru sürüklenmis.
Bir süre sonra , kütük kiyiya vurmus ve salyangoz sürünerek karaya çikmis;ancak , sert bir zemin bulmayi umdugu kiyida , kendisini çamur ve yosunlarin arasinda buluvermis.Bu yumusak yüzeyde , daha azicik ilerleyemeden , günes çikmis ve salyangoz , günesin sicakligiyla kuruyan çamurun içinde , adeta kavrularak sikisip kalmis. Salyangoz , sikistigi yerden kurtulabilmek için , bir süre çabalamis çabalamasina , ancak sonunda;açliktan baygin , yorgunluktan bitkin düsmüs.Tam çaresizlik ve umutsuzlukla teslim olmak üzereyken , garip bir sekilde degisim geçirmeye baslamis;bir yandan da , dehsetengiz bir hizla büyüyormus.Gövdesinin alt kismindan bacaklar çikarken;üst kisminda da , bir kafa ve kollar olusuyormus.Kisacasi , salyangoz kendini bir insana dönüsürken bulmus.
Degisim çok geçmeden tamamlanmis ve az önce bir salyangoz olan yaratik , kusursuz bir insan formunda , nehrin kiyisinda ayakta duruyormus.Ancak , bir deri bir kemik olan bu çelimsiz insan , eski gövdesiyle hissettiginden daha açmis.Hatta , açliktan ölmek üzereymis.Açligi bir yana , çirilçiplakmis ve uzuvlari;bu halde , korumasiz bir sekilde , tüm fiziksel etkilerine açikmis.Çevresine söyle bir bakinca , havada uçusan kuslar ve etrafinda gezinen baska hayvanlar görmüs.Ancak , onlardan yiyecek ve giyecek elde etmek için , ne yapmasi gerektigini bilmiyormus.
Derken , uzakta Yüce Ruh görünmüs ve ona adiyla seslenmis.Bu güçsüz ve yardima gereksinim duyan insana karsi , sesinde iyi ve sevecen bir ton varmis. Yüce Ruh , ona bir yay ve bir ok vererek , bunlarla nasil geyik avlanacagini ögretmis.Geyik öldügünde , etinin nasil lezzetli ve besleyici bir yiyecek olabilecegini göstermis.Insan , eti pisirip yedikten ve böylece açligi bastirdiktan sonra , Yüce Ruh ona;yakinda , soguk rüzgarlarin ve yagmurlarin gelecegini ve kendini bunlardan koruyabilmek için , giyecege gereksinimi oldugunu söylemis ve öldürdügü geyigin derisinden , giysi dikmeyi ögretmis.
Yüce Ruh , insanin boynuna , ucunda bir deniz kabugu bulunan bir kolye geçirerek;bunun , yaratilmis tüm diger hayvanlar üzerindeki otoritesinin , bir göstergesi oldugunu söylemis.Yüce Ruh , sonra da ortadan kaybolmus.Bunun ardindan , insan gezinip dolasirken , bir kunduz ile karsilasmis ve boynuna , Yüce Ruh'un astigi deniz kabugu kolyesini gösterek ;kunduza ,kendisine boyun egmesini emretmis.Ancak kunduz , basitçe bu buyruga uymaktansa;insani , yasadigi inine götürmüs.Insan , kunduzun ininde , karisi ve çocuklari tarafindan çok iyi karsilanmis ve çevresini dikkatlice gözlemleyerek , kendisine nasil bir ev yapabilecegini tasarlamis.
Bu arada , kunduzun kizina asik olan insan , ona evlenme önerisinde bulunmus.Önerisi kabul görmüs ve hemen evlenmisler.Dügün töreni görkemliymis.Gökteki tüm kuslar ve ormandaki tüm hayvanlar dügüne davetliymis.Senlikler ve kutlamalar bir harikaymis.Iste , tüm insan irklari , bu birliktelikten dünyaya gelmis.
Bu söylenceyi anlatan ve gezginin gezginin anlattiklarini kaydetmesine izin veren anlatici , sözlerini söyle tamamlamis: Diger öyküler içinde bir tanesi vardir ki ;o öykü , mutlu ve kendinden hosnut bir yaradilisa sahip olmanin degerini anlatmaktadir.
Kizilderililer Arasindaki Gezginler
Avrupalilarin , ülkeye ilk ayak basislarindan bu yana , birçok kisi , Kizilderili kabilelerini ziyaret etmekten ve hatta;davranis biçimlerini ve geleneklerini incelemek , dillerini ögrenmek , masallarini ve söylencelerini dinlemek üzere , belirli süreler boyunca aralarinda yasamaktan büyük zevk almis ve bu ziyaretçilerin birçogu , uygar dünyaya dönüslerinde , ziyaretleri sirasinda kesfettiklerini yayinlamislardir.
Bazi gezginlerin söylediklerine göre ; Kizilderililer , bu masallari ve söylenceleri , bir yaz aksami , açik havada toplanmis bir dinleyici topluluguna ya da kisin bir kamp atesi çevresine dizilmis meraklilara anlatmislar ya da en azindan , gelenek ve göreneklerine , dahasi ideallerine ve duyarliklarina dair önemli bilgiler vermislerdir.Yukarida okuyacaklariniz , bu söylencelerden bazilaridir ve bunlarin ilki , bati kabilelerinden birine ait olup , insanoglunun kökenine dair , kusaktan kusaga aktarilarak günümüze kadar ulasmis bir anlatidir.
|
|||||||||||||||||||
| KaRiNcA KaRaRiNcA |